İş kazası olduğunda işverenin iki ayrı yükümlülüğü vardır: kazayı kayıt altına alıp incelemek ve Sosyal Güvenlik Kurumuna süresinde bildirmek. Bu rehberde sürelerin ne olduğunu, kimin neyi bildirdiğini ve kayıtların nasıl tutulacağını özetledik.
Hangi olay iş kazası sayılır?
5510 sayılı Kanun’a göre iş kazası; sigortalının işyerinde bulunduğu sırada, işveren tarafından yürütülmekte olan iş nedeniyle, görevli olarak işyeri dışında başka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda, emziren kadın sigortalının çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanlarda ya da işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere toplu götürülüp getirilmeleri sırasında meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonradan bedenen ya da ruhen engelli hâle getiren olaydır. Yaralanma olmayan, yalnızca işyerini veya iş ekipmanını zarara uğratan ya da uğratma potansiyeli taşıyan olaylar (“ramak kala” olaylar) iş kazası bildirimi kapsamında değildir; ancak bunların da incelenip raporlanması gerekir.
Bildirim süreleri
| Kim | Neyi | Süre |
|---|---|---|
| İşveren | İş kazasını SGK’ya | kazadan sonraki 3 iş günü içinde |
| İşveren | Kendisine bildirilen meslek hastalığını SGK’ya | öğrendiği tarihten itibaren 3 iş günü içinde |
| Sağlık hizmeti sunucuları | Kendilerine intikal eden iş kazasını SGK’ya | en geç 10 gün içinde |
| Yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucuları | Meslek hastalığı tanısı koydukları vakaları SGK’ya | en geç 10 gün içinde |
İşyeri hekimi veya sağlık hizmeti sunucuları, meslek hastalığı ön tanısı koydukları vakaları SGK’nın yetkilendirdiği sağlık hizmeti sunucularına sevk eder. Bildirimler SGK’nın e-Bildirge/işveren uygulamaları üzerinden yapılır; iş kazası bildirimi, kazanın nasıl gerçekleştiğini anlatan bilgileri de içerir.
Kaza anında ve sonrasında yapılacaklar
- Müdahale: İlkyardımcı olay yerinde ilk müdahaleyi yapar, gerekiyorsa 112 aranır. İşyerinizde bulunması gereken ilkyardımcı sayısını hesaplayabilirsiniz.
- Güvenliğe alma: Aynı riskin tekrarlanmaması için bölge güvenli hale getirilir; gerekiyorsa üretim durdurulur.
- Bildirim: Kaza, üç iş günü içinde SGK’ya bildirilir. Ölümlü veya ağır yaralanmalı kazalarda kolluğa haber verilmesi de gerekir.
- İnceleme ve rapor: İş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi kazayı inceler; kök nedenleri, alınan önlemleri ve sorumluları içeren rapor düzenlenir.
- Kayıt: Bütün iş kazaları ve meslek hastalıkları ile ramak kala olaylar kayıt altına alınır. Bu kayıtlar denetimlerde istenir.
- Önlem ve güncelleme: Risk değerlendirmesi kaza sonrası yenilenir, gerekiyorsa eğitim tekrarlanır. İş kazası geçiren çalışana işe dönüşünde ilave eğitim verilir ve talebi hâlinde sağlık muayenesi yapılır.
Bildirim yapılmazsa
6331 sayılı Kanun, iş kazası ve meslek hastalığı kaydı tutmayan, incelemeyen veya bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen işverenler için idari para cezası öngörür; cezalar her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Bildirimin geç yapılması, SGK’nın kaza nedeniyle yaptığı ödemelerin işverene rücu edilmesi riskini de artırır.
Kayıtlarınızı biz tutalım
Kayahan OSGB olarak iş kazası incelemesini, kayıtların tutulmasını ve sonrasındaki eğitim ile risk değerlendirmesi güncellemelerini birlikte yürütüyoruz. Teklif isteyin ya da bize ulaşın.
